Polska za Bolesława Krzywoustego

Państwo odbudowane przez Kazimierza Odnowiciela i Bolesława Śmiałego w uszczuplonych granicach (bez Pomorza oraz ziem lubuskiej i gołęszyckiej, zwanej później cieszyńsko-opawską) przejął Władysław Herman i jego młodszy syn Bolesław Krzywousty (1102-1138), który zjednoczył je ponownie i obronił jego niezawisłość w walce z cesarzem Henrykiem V w r. 1109.
Krzywousty odzyskał ziemię raciborską, najważniejszymi jednak jego osiągnięciami były przyłączenie i chrystianizacja Pomorza, które zakończyły proces jednoczenia plemion polskich. Wojna o przyłączenie Pomorza trwała 10 lat (1113- 1122) i składała się z wielu wypraw, oblężeń pomorskich grodów i bitew w otwartym polu. Zakończyła ją bitwa pod Nakłem i zdobycie Szczecina. Ziemie położone nad Notecią i Pomorze Gdańskie wcielono integralnie do Polski, natomiast ziemia sławińska i Pomorze Szczecińskie zostały lennami.
Księstwo szczecińskie składało się z dwóch części: pomorskiej i wieleckiej, położonej na zachód od Szczecina, a opanowanej po rozkładzie Związku Wieleckiego. Części wieleckiej nie udało się Krzywoustemu utrzymać. Wraz z innymi ziemiami Wieletów stała się lennem cesarza Lotara III.
Zarząd i obrona państwa opierały się na podziale kraju na prowincje, zarządzane przez namiestników książęcych, i na okręgi grodowe zwane kasztelaniami. Prowincji było dziewięć: poznańska, gnieźnieńska, kujawska, łęczycko-sieradzka , mazowiecka, sandomierska, krakowska, śląska i pomorska; kasztelani! ponad 100. Stolicami prowincji były najważniejsze grody i ich podgrodzia, otoczone wałami. Zwano je ,,głównymi stolicami państwa".
Drukuj stronę